Sztutowo – lekcja historii w dawnym niemieckim obozie koncentracyjnym

Last modified date

Comment: 1

(termin podróży: 29.06.2019 oraz kilkukrotnie wcześniej)

Są takie miejsca w Polsce, które wciąż przypominają o tragicznej historii naszego kraju oraz o dramatycznych losach naszych rodaków w okresie trwania II wojny światowej. Jednym z tego typu obiektów jest były niemiecki obóz koncentracyjny Stutthof, który przed laty był miejscem nazistowskiego bestialskiego terroru i w którym obecnie mieści się muzeum utworzone dzięki staraniom byłych więźniów.

 

TRAGICZNA HISTORIA OBOZU ZAGŁADY

Konzentrationslager Stutthof (KL Stutthof) został założony już dzień po wybuchu wojny – 2 września 1939 roku – w miejscowości Sztutowo na anektowanym przez Niemców terenie Wolnego Miasta Gdańsk. Status państwowego obozu koncentracyjnego obiekt ten uzyskał 7 stycznia 1942 roku i wówczas zaczął on bezpośrednio podlegać centralnym władzom SS.

Początkowo w obozie umieszczano polską ludność zamieszkałą na terytorium Gdańska i Pomorza Gdańskiego, jednak z czasem zaczęły tu również nadchodzić transporty więźniów z całej Polski oraz z innych okupowanych przez nazistów krajów Europy i reszty świata. Tym samym w ciągu ponad 5 lat działalności obozu zarejestrowano w nim ponad 100 tysięcy osób, spośród których najliczniejszymi grupami narodowościowymi byli Żydzi oraz Polacy.

Przez cały okres trwania wojny obóz Stutthof stanowił jeden z instrumentów służących do masowej zagłady ludności, a jego więźniowie byli zmuszani do ciężkiej niewolniczej pracy i żyli w głodzie oraz katastrofalnych warunkach sanitarno-higienicznych. Ludzie umierali z niedożywienia, a dużym problemem były tu również liczne choroby i epidemie. Na terenie obozu odbywały się także egzekucje, które miały na celu eliminację niepożądanych osób oraz były formą terroru i zastraszania.

Obóz funkcjonował do 9 maja 1945 roku i tym samym był nie tylko pierwszym, ale też najdłużej istniejącym takim miejscem na obszarze należącym aktualnie do Polski.

Muzeum Stutthof

Muzeum Stutthof

Muzeum Stutthof

Muzeum Stutthof

Muzeum Stutthof

Muzeum Stutthof

Muzeum Stutthof

Muzeum Stutthof

Muzeum Stutthof

Muzeum Stutthof

Muzeum Stutthof

 

MUZEUM STUTTHOF – INFORMACJE PRAKTYCZNE

Muzeum Stutthof powstało już 12 marca 1962 roku, a zorganizowano je na mającym około 20 ha terenie stanowiącym część dawnego obozu. Pełna nazwa tej instytucji brzmi obecnie „Muzeum Stutthof w Sztutowie. Niemiecki nazistowski obóz koncentracyjny i zagłady (1939-1945)”, a nadrzędnym celem jej działalności jest trwałe upamiętnienie ofiar obozu oraz zachowanie dziedzictwa tego miejsca dla przyszłych pokoleń.

Ekspozycja muzealna obejmuje zachowaną część tzw. Starego Obozu, komendanturę czy komorę gazową, a także rekonstrukcję krematoriów oraz puste przestrzenie, które niegdyś zajmowały tzw. Nowy Obóz oraz Obóz Żydowski. Podczas wizyty w obiekcie warto również zwrócić uwagę na znajdujący się tutaj Pomnik Walki i męczeństwa autorstwa Wiktora Tołkina. Ponadto, w sali kinowej odbywają się projekcje filmów dokumentalnych, a stałą ekspozycję uzupełniają wystawy czasowe.

W okresie od 1 maja do 30 września muzeum jest czynne w godzinach 8-18, a od 1 października do 30 kwietnia – w godzinach 8-15. Wstęp do obiektu jest bezpłatny, ale zapłacić trzeba za wejście do sali kinowej (opłata 5 zł) czy za dodatkową możliwość wynajęcia przewodnika (koszt to 90 zł w wersji standardowej lub 110 zł w wariancie rozszerzonym). Zgodnie z informacjami zawartymi na stronie internetowej obiektu, nie zaleca się zwiedzania muzeum dzieciom w wieku poniżej 13 lat.

Muzeum znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie drogi wojewódzkiej nr 501 prowadzącej od Gdańska do Krynicy Morskiej. Odległość z Gdańska do Sztutowa wynosi około 40 km, a jej pokonanie wymaga skorzystania z przeprawy promowej Mikoszewo-Świbno (prom kursuje tylko w sezonie trwającym około pół roku, a w pozostałe miesiące trzeba nadłożyć nieco ponad 20 km kierując się do najbliższego mostu). Do muzeum możemy również dojechać od strony drogi krajowej nr 7 przez Nowy Dwór Gdański. Ponadto, w wakacje do Sztutowa ze Stegny, Jantaru czy Mikoszewa dojedziecie również zabytkową kolejką wąskotorową (Żuławska Kolej Dojazdowa: stacja Sztutowo Muzeum), a przez cały rok regularne połączenie autobusowe zapewnia tu linia 870 obsługiwana przez PKS Gdańsk.

W mojej ocenie Muzeum Stutthof jest jednym z tych miejsc, które w miarę swoich możliwości powinien odwiedzić każdy Polak. Przesłanie, jakie każdy będzie miał w głowie po wizycie w tym obiekcie, może być według mnie tylko jedno: nigdy więcej wojny!

Darek

1 Response

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Post comment